Türkiye’de, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yıl içerisinde, ücret ödememe, sendikal baskı, ayrımcılık ve toplu işten çıkarma gibi sebeplerle belediyelerden toplamda 46 ihbar almış ve bu ihbarların 30’unda teftiş faaliyetlerini tamamlamıştır. Bu sürecin sonunda, 21 ayrı şikâyette çeşitli mevzuat ihlalleri tespit edilmiştir.

Tespit edilen bu ihlaller sonucunda, belediyeler ve bağlı kuruluşlar hakkında toplamda 25,6 milyon lira tutarında idari para cezası uygulanmıştır. Ayrıca, bakanlık tarafından 49 milyon liralık işçi alacağının ilgili belediyelerce ödenmesi sağlanmış, ödemelerini gerçekleştirmeyen belediyeler için de 69 milyon liralık alacak üzerinden idari işlem başlatılmıştır. İlgili Bakanlık, bu süreçte toplam 8 bin iş yerinde rehberlik ve teftiş faaliyetlerine devam etmiştir.

Yapılan teftişler neticesinde, işçilere yaklaşık 400 milyon lira tutarında ödeme gerçekleştiren Bakanlık, bu ödemelerin ardından kamuya vergi ve sigorta primi adı altında yaklaşık 170 milyon liralık bir kaynak aktarımı sağlamıştır. Mevzuata aykırılık tespit edilen iş yerlerine ise yaklaşık 550 milyon lira seviyesinde idari para cezası uygulanmıştır.

Yerel seçimler sonrası, özellikle Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) bünyesinden Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) bünyesine geçen belediyelerde bir süre önce işçi kıyımları yaşandığı gözlemlenmiştir. Bu noktada, Bakanlığa gelen ihbarların önemli bir bölümünün CHP’li belediyeler tarafından işten çıkarılan çalışanlar ile ilgili olduğu ifade edilmiştir.

Bakanlık, son olarak Demokrasi ve Atılım Partisi (DEVA) üyesi Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi’nde toplu işten çıkarma iddiaları üzerine inceleme başlatarak müfettiş görevlendirmiştir. 31 Mart yerel seçimlerinden bir ay sonra, Bayrampaşa Belediyesi’nde 33, Üsküdar Belediyesi’nde 71, Ataşehir Belediyesi’nde 100 ve Esenyurt Belediyesi’nde 270 kişi işten çıkarılması gibi durumlar yaşanmıştır.

DEVA Partisi’ne geçen Şanlıurfa’nın Halfeti Belediyesi, aralarında şehit çocuğunun da bulunduğu 65 çalışanın iş akitlerini sonlandırmış, Milliyetçi Hareket Partisi’nden (MHP) CHP’ye geçen Etimesgut Belediyesi’nin Türk Tarih Müzesi’nde görevli 9 işçiyi haksız yere işten atma vakası medyada geniş bir yer bulmuştur. Bunun yanı sıra, Bursa Büyükşehir Belediyesi de son olarak 30 işçinin görevine son vermiştir.

Bu süreçler, Türkiye’deki yerel yönetimlerin istihdam politikalarını ve işçi hakları konusundaki duyarlılığını gündeme taşımış, kamuoyunda tartışmalara yol açmıştır. Özellikle seçim sonrası belediyelerin işçi alım ve çıkarım politikaları üzerinde yaşanan değişiklikler, toplumun farklı kesimlerinde farklı tepkilere neden olmuştur. Kamuoyunun dikkatle takip ettiği bu gelişmelerin ilerleyen süreçte çalışma hayatı üzerinde nasıl bir etki yaratacağı ise merakla beklenmektedir.

Emrah ÖZCAN