Evde bakım yardımına yönelik yeni düzenleme Resmi Gazete’de resmen yayımlandı. Bu düzenlemeye göre, söz konusu yardımdan faydalanabilmek için yalnızca bir sağlık raporu almak yeterli olmayacak.

Engelli bireylerin, günlük yaşamlarını bağımsız olarak sürdüremediklerinin tespiti, yetkili bir heyet tarafından düzenlenecek bakım raporuyla gerçekleştirilecek. Ayrıca hane ziyareti ve dosya incelemesi gibi unsurlar da bu değerlendirmede esas alınacak.

Gelir hesaplamasında kapsam genişletildi. Araç sayısı, değerleri, kira gelirleri ve bazı diğer kazanç kalemleri daha detaylı bir şekilde incelenecek. Öğrenim kredisi, doğum yardımı ve staj ücretleri ise hane gelirine dâhil edilmeyecek.

Gerekli kontrollerde eğer engelli bireyin bakım ihtiyacının sona erdiği tespit edilirse, yardım kesilecek. Yersiz ödemeler ise bildirim yapılmış olsa bile faiziyle birlikte geri alınacak.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada:

EVDE BAKIM YARDIMI YÖNETMELİĞİNDE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

MADDE 1- 26/5/2023 tarih ve 32202 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Evde Bakım Yardımı Yönetmeliği’nin 4. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendine “yapılmadığının” ibaresinden sonra “ve 5. maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen şartların sağlanıp sağlanmadığının” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki gibi değiştirilmiş, aynı fıkranın (c) bendine “bakımı olmadan devam ettiremeyeceğinin” ibaresinden sonra “heyet tarafından” ibaresi eklenmiştir. Ayrıca, aynı maddenin ikinci fıkrasına “her bakıma ihtiyacı olan engelli birey” ibaresinden sonra “evde bakım yardımından yararlansın veya yararlanmasın” ifadesi eklenmiştir. Sekizinci fıkrada yer alan “ve kararın il müdürlüğünce onaylanması” ifadesi yürürlükten kaldırılmıştır; aynı fıkrada “başka akrabası” ifadesinden sonra “yıl içinde” ibaresi eklenmiştir.

“b) 4. maddenin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca bakıma ihtiyacı olan engelli bireyin (m) bendinde belirtilen koşulları sağlayan son tarihli sağlık raporuna sahip olması,”

“(12) Evde bakım yardımından yararlanan engelli birey, başka bir engelli bireyin bakımını üstlenemez ve yardımdan yararlanamaz. Aynı şekilde, bakım veren birey de engelli birey olarak evde bakım yardımından yararlanamaz.”

MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 7. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan “veya tevzi formu” ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 8. maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki gibi değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“(1) Başvuru, dosyada bulunan belgeler ve hane ziyareti kapsamında elde edilen bilgilere dayanarak değerlendirilecektir.”

“(4) Evde bakım yardımından yararlanılabilmesi için 4. maddenin birinci fıkrasının (m) bendinde belirtilen sağlık raporuna ek olarak, engelli bireyin günlük yaşamın alışılmış, tekrar eden gereklerini önemli ölçüde yerine getirememesi nedeniyle hayatını başkasının yardımı olmadan sürdüremeyeceği, heyet tarafından düzenlenecek bakım raporuyla tespit edilmesi esastır.”

MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 11. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “engelli bireyin;” ibaresi “engelli bireye bakım veren tarafından sunulan;” şeklinde değiştirilmiş ve aynı bendin (14) numaralı alt bendi aşağıdaki gibi değiştirilmiştir.

“14) Çamaşırlarının yıkanması hizmetleri.”

MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 14. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendine “ücret,” ibaresinden sonra “mesai,” ifadesi eklenmiştir. (2) numaralı alt bendinde yer alan “takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelin 240’ta biri ve” ibaresi “kira geliri elde ediliyorsa kira sözleşmesindeki tutar üzerinden veya sözleşme yoksa” şeklinde değiştirilmiştir. (3) numaralı alt bendinde yer alan “haricindeki konut için kira geliri elde edilmiyorsa veya kira geliri beyan edilmiyorsa konutun” ibaresi “haricinde diğer konutlar için kira geliri elde edilmiyorsa takdir edilen veya beyan edilen” şeklinde değiştirilmiştir. (4) numaralı alt bendinde yer alan “takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelin 240’ta biri ve” ibaresi “kira geliri elde ediliyorsa kira sözleşmesindeki tutar üzerinden veya sözleşme yoksa” toparlanmıştır. (6) numaralı alt bendine “zirai/ticari/kira ve benzeri” ifadesinden sonra “gelir elde ediliyorsa” ibaresi eklenmiştir.

“7) Hanede bir adet binek araç bulunması halinde, bu aracın değeri özel tüketim vergisi kanunu kapsamında belirlenen parasal limiti aşan kısmının 120’de biri,”

“8) Hanede birden fazla binek araç bulunması halinde, rayiç veya kasko bedeli en yüksek olan araç için (7) numaralı alt bentte hükümler uygulanırken, diğer tüm binek araçların kasko veya rayiç bedelinin 120’de biri,”

“d) Öğrenim kredisi, doğum yardımı ve staj ücretleri hane gelirine dâhil edilmez.”

“e) Koruyucu aile ve sosyal ve ekonomik destek hizmetinden faydalanan çocuk, evde bakım yardımından yararlanamaz.”

“f) (a) bendinin (2), (4) ve (6) numaralı alt bentlerine göre hesaplanan kira geliri, kira geliri elde edilmemesi durumunda takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelin ilgisine göre 120’de biri veya 240’da biri şeklinde hesaplanan gelirden az olamaz.”

MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 15. maddesinin birinci fıkrasının ikinci ve dördüncü cümleleri aşağıdaki gibi değiştirilmiş, ikinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan “tarihten bir gün önce” ibaresi “tarihte” şeklinde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki bent eklenmiştir.

“Kişinin nakil talebinde bulunması veya bilgi sistemi üzerinden kişiye ait nakil olay kaydı bulunması halinde dosya ile ilgili nakil işlemi Bakanlık bilgi sistemi üzerinden gerçekleştirilecektir.”

“Kişinin 90 gün içerisinde yeni adresine nakil için talepte bulunmaması veya sistem üzerinden nakil işleminin tamamlanmaması durumunda yardım sonlandırılacaktır.”

“g) Hanede yapılan kontrol ve rehberlik incelemesi sonucunda, engelli bireyin günlük yaşamın olağan ve tekrar eden işlerini büyük ölçüde kendi başına yapabildiği, başkasının yardımına beslendiği ve bakımına ihtiyaç duymaksızın hayatını sürdürebildiği durumlar tespit edilirse, yardım, bu tespit tarihinden itibaren heyet kararıyla sonlandırılacaktır.”

“(6) Sürekli ibareli sağlık raporuyla yardımdan yararlanmakta olan kişinin, daha sonra yardımdan yararlanmaya uygun olmayan bir sağlık raporu düzenlendiği tespit edilirse, yardım, uygun olmayan sağlık raporunun düzenlendiği tarih itibarıyla sonlandırılacaktır. Bu tarihten sonraki ödemeler, genel hükümlere göre ilgililerden tahsil edilir.”

MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 16. maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Bildirim yükümlülüğüne uyulsa dahi kişiye yapılmış yersiz ödemeler, yasal faizi ile beraber genel hükümlere göre takip ve tahsil edilir.”

MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 18. maddesinin dördüncü fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

“ç) Kontrol ve rehberlik raporu sonucunda yardımı sonlandırılan dosyalarla ilgili karara tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde itiraz edilebilir. İtiraz başvurusu, il müdürlüğü veya sosyal hizmet merkezi müdürlüğü tarafından değerlendirilecektir.”

MADDE 10- Bu Yönetmelik yayımlandığı tarihte yürürlüğe girecektir.

MADDE 11- Bu Yönetmelik hükümleri, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ve Hazine ve Maliye Bakanı tarafından birlikte yürütülmektedir.