Bazı davaların belirli mahkemelerde ele alınmasına dair yeni bir karar Resmi Gazete’de yayınlandı.

Karara göre; acele kamulaştırma, Özelleştirme Yüksek Kurulu kararları, Turizmi Teşvik Kanunu çerçevesinde yapılan satış, tahsis ve kiralama süreçleri ile Çevre Kanunu gereğince çevresel etki değerlendirmesi sonucunda alınan kararlarla ilgili davalar, belirlenen ihtisas idare mahkemelerinde görülecektir.

Adalet Bakanı Gürlek’ten açıklama

Adalet Bakanı Akın Gürlek, sosyal medya aracılığıyla yapılan bu düzenlemenin yargı hizmetlerinin hızını, etkinliğini ve uzmanlık seviyesini artıracağını duyurdu. Bakan Gürlek, bazı önemli dava türlerinin belirli mahkemelerde görülmesini sağlayarak yargı süreçlerini daha etkin hale getirdiklerini belirtti ve şu ifadeleri kullandı:

“Resmi Gazete’de yayımlanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi kararı doğrultusunda, acele kamulaştırma işlemleri, Özelleştirme Yüksek Kurulu kararları, Turizmi Teşvik Kanunu çerçevesindeki işlem ve kiralamalar ile Çevre Kanunu kapsamında çevresel etki değerlendirmesi neticesinde ortaya çıkan davalar, belirlenen ihtisas idare mahkemeleri tarafından değerlendirilecektir. Bu düzenleme, benzer davaların aynı mahkemelerde görülmesini sağlayarak süreçlerin hızını artıracak, kararlar arasındaki uyumu güçlendirecek ve vatandaşların davalarının daha makul sürede sonuçlanmasına yardımcı olacaktır. Yargı camiamıza, ülkemize ve milletimize hayırlı olmasını diliyorum.”

HÂKİMLER VE SAVCILAR KURULU KARARI

Hâkimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığından:

HÂKİMLER VE SAVCILAR KURULU BİRİNCİ DAİRESİNİN KARARI

Karar Tarihi: 03.03.2026

Karar No : 346

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “İvedi yargılama usulü” başlıklı 20/A maddesi çerçevesinde; acele kamulaştırma, Özelleştirme Yüksek Kurulu kararları, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu çerçevesinde yapılan satış, tahsis ve kiralama işlemleri ile 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca, idari yaptırım kararları hariç, çevresel etki değerlendirmesi sonucu alınan kararlara bağlı davalara bakacak mahkemelerin belirlenmesi Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi tarafından incelendi.

2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanunu’nun 2 nci maddesi uyarınca; özel kanunlarda farklı bir düzenleme bulunmadığı sürece, ihtisaslaşmanın sağlanmasına yönelik gelen işlerin yoğunluğunun ve niteliğinin göz önünde bulundurularak mahkemeler arasındaki iş bölümünün Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından karara bağlanabileceği belirtilmiştir. Bu çerçevede; yargı hizmetlerinin daha etkin, verimli ve uzmanlaşmış bir şekilde yürütülmesi hedeflenmektedir.

Buna ek olarak, söz konusu yargı sürecinin hızlandırılması için, kamu yararı ve kamu düzeni açısından önemli bazı idari işlemlerden kaynaklanan uyuşmazlıkların hızla sonuçlanması amaçlanmaktadır. Bu bağlamda, dava açma süreleri ve diğer usul süreçleri kısaltılmıştır. Yargılamanın etkinliğinin artırılması için bazı süreçlerin uygulanmayacağı da net bir şekilde belirtilmiştir.

Diğer taraftan, bu davaların birçok teknik ve uzmanlık gerektiren konuları içerdiği görülmektedir. Özellikle çevre, kamulaştırma, turizm yatırımları ve özelleştirme işlemleri üzerine olan uyuşmazlıklar, karmaşık teknik değerlendirmeler gerektirebilmektedir. Bu nedenle, belirtilen davaların ihtisas mahkemelerinde ele alınması, yargı süreçlerinin daha hızlı ve etkili bir şekilde yürütülmesine katkı sağlayacaktır.

Ayrıca, bu uyuşmazlıkların geniş kamu etkileri ve dava ehliyetinin geniş yorumlanabilmesi sebebiyle aynı idari işlem veya benzer durumlar hakkında çok sayıda davanın farklı mahkemelerde açılabildiği dikkate alınmalıdır. Bu durum, zaman zaman içtihat farklılıklarına yol açabilmektedir. Bu nedenle, aynı konuların farklı mahkemelerde eşzamanlı olarak görülmesi, uygulamada zorluklar doğurabilir.

Bu bağlamda; adil yargılanma hakkı kapsamında makul sürede yargılanma ilkesinin sağlanması, uygulama ve içtihat birliğinin güçlendirilmesi, keşif ve bilirkişi incelemesi gibi ortak süreçlerin etkin bir şekilde yürütülmesi; bu süreçlerin rasyonel ve verimli şekilde yürütülmesi gerekmektedir. Belirtilen dava ve işlerin belirli mahkemelerde toplanarak ihtisaslaşmanın sağlanması, yargı hizmetlerinin etkinliği ve verimliliği açısından oldukça önemlidir.

Bu nedenle, iş dağılımı çerçevesinde, Bölge İdare Mahkemesi merkezlerinin bulunduğu yerlerde ihtisaslaşmanın gerçekleştirilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Bu bağlamda;

Acele kamulaştırma işlemlerinden,

Özelleştirme Yüksek Kurulu kararlarından,

2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca yapılan satış, tahsis ve kiralama işlemlerinden,

2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca, idari yaptırım kararları hariç çevresel etki değerlendirmesi sonucu alınan kararlardan,

Kaynaklanan dava ve işlere; mevcut iş ve derdest dosya durumları göz önünde bulundurularak, Adana’da 1 numaralı, Ankara’da 9 numaralı, Antalya’da 1 numaralı, Bursa’da 4 numaralı, Diyarbakır’da 1 numaralı, Erzurum’da 2 numaralı, Gaziantep’te 5 numaralı, İstanbul’da 4 numaralı, İzmir’de 5 numaralı, Kayseri’de 1 numaralı, Konya’da 3 numaralı, Samsun’da 1 numaralı idare mahkemelerinin bakacağı kararlaştırılmıştır.

Bu bağlamda, görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanarak, söz konusu mahkemelere yönlendirilmesine karar verilmiştir.