Son yıllarda Türkiye’de evlilik ve aile yapısında önemli bir değişim gözlemleniyor. Boşanma oranlarının artmasıyla birlikte, yabancılarla yapılan evliliklerde de kayda değer bir artış yaşanıyor.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, yabancı evlilik sayısı 2005 yılında 14 bin 32 iken, 2024 yılı sonunda bu rakamın 35 bin 38’e çıkması bekleniyor. Yaklaşık 20 yıllık bir süreçte, yabancı evliliklerin sayısında yaklaşık iki buçuk kat gibi dikkat çekici bir artış yaşandı. 2025 yılında bu sayının 40 bini aşması öngörülüyor.

2024 yılı itibarıyla yabancı damat sayısı 5 bin 923 ile toplam damatların yaklaşık yüzde 1’ini oluştururken, yabancı gelin sayısı ise 29 bin 115 ile toplam gelinlerin yüzde 5,1’ine karşılık geliyor. Türk erkeklerinin, özellikle Müslüman yabancı gelinlerle evlenmelerinin en önemli sebebi göç diğer yandan Orta Doğu ve Orta Asya’dan gelen kadınlarla evliliklerde kültürel ve dini yakınlık belirleyici bir unsur olarak öne çıkıyor. Bazı erkekler için Türk kadınlarının ve ailelerinin beklentilerinin yüksek görünmesi yabancı gelin tercihinde etkili unsurlardan biri olarak dikkat çekiyor. Aile yapısı, evlilikteki roller, maddi beklentiler ve sosyal baskılar erkekleri, daha “uyumlu” buldukları yabancı gelin adaylarına yönlendirebiliyor.

STATÜ UNSURU

Türk kadınları, göç yoluyla gelen yabancı erkeklere karşı gergin bir mesafe koyuyor. Yabancı damat seçiminde en belirleyici faktörler arasında özgürlük, ekonomik beklentiler ve sosyal medya etkisi yer alıyor. Özellikle Alman, diğer Avrupalı ve Amerikalı erkeklerle evlilik, daha güvenli bir yaşam, istikrarlı bir ekonomi ve bireysel bir yaşam beklentisi ile ilişkilendiriliyor. Yurt dışında yaşama isteği, yabancı damatla evliliğin aynı zamanda bir statü unsuru olarak algılanmasına da zemin hazırlıyor.

TÜRKİYE’DE EVLİLİK CAZİBESİNİ YİTİRİYOR

Sosyolog Fatma Karadeniz, kadınların artık “itaat eden, fedakârlığı tek taraflı üstlenen” geleneksel rolleri kabul etmediklerini ifade ederek, “Bağımsızlık, kişisel alan ve duygusal güvenlik talepleri her geçen gün artıyor. Sosyal medya, evliliği genellikle sorunlar ve boşanmalar üzerinden yansıtarak, evliliği ‘zor ve yıpratıcı’ bir kurum olarak algılanmasına neden oluyor. Yabancı damatlar ise “daha modern, daha eşitlikçi ve daha özgürlükçü” olarak öne çıkıyor” dedi.

İnternetin yaygınlaşmasıyla birlikte, yabancı evlilik odaklı platformların artışı dikkat çekiyor. Bu durum, geleneksel tanışma ve evlilik süreçlerini köklü bir şekilde dönüştürüyor. Yabancı bir eşle yapılan evlilik, bazı kesimler için sadece duygusal açıdan değil, aynı zamanda ekonomik ve sosyal bir ‘çıkış yolu’ olarak görülüyor. Sosyolog Arzu Ekinci ise “Asıl mesele yabancıya özenmek değil, Türkiye’de evliliğin gençler arasında cazibesini kaybetmesidir” açıklamasında bulundu.

Kaan ZENGİNLİ